Ο θάνατος του τραγουδιστή Γιώργου Μαζωνάκη στις 9 Σεπτεμβρίου 2026 (αρχειοθετημένο εδώ) επανέφερε στο προσκήνιο τα ερωτήματα γύρω από θεραπείες που παρουσιάζονται ως μέσα αποκατάστασης της υγείας, ακόμη και αναζωογόνησης ή μακροζωίας. Τις ημέρες που ακολούθησαν τον θάνατο του τραγουδιστή, η Ελληνική Αιματολογική Εταιρεία προειδοποίησε για θεραπευτικές υποσχέσεις που δεν στηρίζονται σε κλινικά δεδομένα, όπως εκείνες που αφορούν την πλασμαφαίρεση, τη διαδικασία κατά την οποία ο τραγουδιστής έχασε τη ζωή του (αρχειοθετημένο εδώ). Η ευρύτερη δημόσια συζήτηση που ξεκίνησε στην Ελλάδα γύρω από αυτή τη διαδικασία έστρεψε επίσης την προσοχή σε άλλες λεγόμενες «εναλλακτικές» θεραπείες, όπως ο βιοσυντονισμός.
Ο βιοσυντονισμός αποτελεί μια πρακτική που προωθείται εμπορικά και στην Ελλάδα από διάφορες εταιρείες, όπως η Biomedis, η οποία διαθέτει συσκευές στις οποίες οι ιστοσελίδες πώλησης και προώθησής της αποδίδουν διαγνωστικές και θεραπευτικές δυνατότητες. Στην ενότητα «Ποιοι είμαστε», η Biomedis αναφέρει ρητά ότι κατασκευάζει «συσκευές βιοσυντονισμού». Μάλιστα, μία από τις συσκευές της, με την ονομασία «Neogen», πωλείται 790 ευρώ και παρουσιάζεται ως κατάλληλη για χρήση «για οποιαδήποτε ασθένεια» και «σε οποιαδήποτε ηλικία». Οι ισχυρισμοί αυτοί, ωστόσο, δεν συνοδεύονται από επαρκή κλινικά στοιχεία που να τεκμηριώνουν τα αποτελέσματα που υπόσχονται.
Μετά την πρώτη έρευνα για μια εταιρεία του ίδιου τύπου, τη Deta Elis, και το δίκτυό της στην Ελλάδα και στην Κύπρο, το Greece Fact Check εξέτασε την Biomedis και τις συσκευές της, τις εταιρείες που συνδέονται με αυτήν και τα επιχειρήματα που χρησιμοποιούνται για την προώθησή τους. Ωστόσο, οι υποσχέσεις για τις ιατρικές δυνατότητες αυτών των συσκευών δεν στηρίζονται σε αξιόπιστα κλινικά δεδομένα: ο βιοσυντονισμός, στον οποίο βασίζονται, δεν αποτελεί επιστημονικά τεκμηριωμένη μέθοδο διάγνωσης ή θεραπείας. Ούτε τα τεχνικά πιστοποιητικά, οι μαρτυρίες ασθενών και η συμμετοχή επαγγελματιών υγείας στην προώθησή τους αποδεικνύουν ότι μπορούν να διαγνώσουν ή να θεραπεύσουν τις ασθένειες που αναφέρονται.
Στο πλαίσιο αυτής της έρευνας, το Greece Fact Check απηύθυνε σειρά ερωτημάτων στη Biomedis. Μέχρι τη δημοσίευση του παρόντος άρθρου, δεν είχαμε λάβει απάντηση.
Τι είναι ο βιοσυντονισμός και πώς ξεκίνησε
Ο βιοσυντονισμός είναι μια πρακτική «εναλλακτικής ιατρικής» που βασίζεται στην ιδέα ότι το σώμα εκπέμπει δικά του ηλεκτρομαγνητικά κύματα, τα οποία ορισμένες συσκευές, όπως αυτές που πωλούνται από τη Biomedis, θα μπορούσαν να μετρούν, να ερμηνεύουν και στη συνέχεια να διορθώνουν (αρχειοθετημένο εδώ). Οι διάφορες παρουσιάσεις του βιοσυντονισμού, μεταξύ άλλων στην ιστοσελίδα της Biomedis, επικαλούνται έννοιες της Φυσικής και χρησιμοποιούν συχνά όρους όπως «ηλεκτρομαγνητικές συχνότητες», «κβαντική ιατρική» κ.ά. Παρότι ο βιοσυντονισμός αποτελεί διαδεδομένη πρακτική στην Ελλάδα, καμία ιατρική αρχή ή εθνικός ή διεθνής οργανισμός υγείας δεν τον αναγνωρίζει ως μέθοδο στον τομέα της υγείας. Ο υποτιθέμενος μηχανισμός δράσης του δεν έχει τεκμηριωθεί επιστημονικά, ενώ η χρήση επιστημονικών όρων, όπως οι παραπάνω, δεν αποδεικνύει ότι μια συσκευή μπορεί να διαγνώσει ή ακόμη και να θεραπεύσει μια ασθένεια (αρχειοθετημένο εδώ).
Η ιστορία της ίδιας της μεθόδου περιλαμβάνει επίσης συνδέσεις και αναφορές στη Σαηεντολογία, ένα θρησκευτικό κίνημα που στη Γαλλία έχει συνδεθεί με σέκτες και τις πρακτικές τους (αρχειοθετημένο εδώ). Σε ανάλυση στην οποία το Greece Fact Check έχει ήδη αναφερθεί στην έρευνά του για τη Deta Elis, η Aktion Bildungsinformation (ABI), γερμανική οργάνωση ενημέρωσης και προστασίας των καταναλωτών, αναφέρει ότι ο γιατρός Franz Morell, ο οποίος ανέπτυξε τη μέθοδο βιοσυντονισμού «MORA» μαζί με τον μηχανικό Erich Rasche, ήταν ενεργό μέλος της Σαηεντολογίας. Μάλιστα, η ονομασία «MORA» σχηματίζεται από τα πρώτα γράμματα των επωνύμων τους: MOrell και RAsche.
Το έγγραφο αναφέρει επίσης ότι ο Hans Brügemann, επικεφαλής της Regumed, η οποία εμπορευόταν τις συσκευές BICOM, επικαλούνταν σε άρθρο του το 1990 τις διδασκαλίες του ιδρυτή της Σαηεντολογίας, L. Ron Hubbard. Περιέγραφε ένα «πνευματικό ον» που επιδρά στο σώμα μέσω μιας «πληροφοριακής» περιοχής «βιοενέργειας». Η ανάλυση καταγράφει έτσι την παρουσία σαηεντολογικών αντιλήψεων στις πρώτες εξηγήσεις του βιοσυντονισμού, καθώς και ομοιότητες με τις πρακτικές που χρησιμοποιούν το λεγόμενο E-meter.
Στη Γερμανία, η Σαηεντολογία βρίσκεται υπό παρακολούθηση από την υπηρεσία εσωτερικών πληροφοριών του κρατιδίου της Βαυαρίας, η οποία είναι αρμόδια για την προστασία του Συντάγματος (Bayerisches Landesamt für Verfassungsschutz). Στη σελίδα της για τη συγκεκριμένη οργάνωση, η υπηρεσία εκτιμά, μεταξύ άλλων, ότι το πρόγραμμα και οι δραστηριότητές της είναι ασύμβατα με τις θεμελιώδεις αρχές της ελεύθερης δημοκρατικής τάξης (αρχειοθετημένο εδώ).
Τι λέει η επιστήμη
Ο ομότιμος καθηγητής Συμπληρωματικής Ιατρικής στο Πανεπιστήμιο του Έξετερ, με εκτεταμένο ερευνητικό έργο στην αξιολόγηση εναλλακτικών θεραπειών, Edzard Ernst, περιγράφει τον βιοσυντονισμό ως προσπάθεια να παρουσιαστούν αβάσιμοι ισχυρισμοί ως επιστήμη μέσω επιστημονικοφανούς γλώσσας. Επισημαίνει ότι αυτό μπορεί να παραπλανήσει ασθενείς και να θέσει σε κίνδυνο την υγεία τους.
Το Memorial Sloan Kettering Cancer Center αναφέρει ότι ο βιοσυντονισμός βασίζεται σε αναπόδεικτες θεωρίες και δεν συνιστάται για την πρόληψη ή τη θεραπεία του καρκίνου. Εξηγεί ότι δεν υπάρχουν αποδείξεις για την υποτιθέμενη δυνατότητα ανίχνευσης ασθενών οργάνων μέσω “αλλοιωμένων ηλεκτρομαγνητικών κυμάτων” και θεραπείας τους με την επαναφορά αυτών των κυμάτων στο φυσιολογικό.
Άρθρο του Office for Science and Society του Πανεπιστημίου McGill, γραμμένο από τον Jonathan Jarry το 2022, εξηγεί ότι οι θεωρίες περί “θεραπευτικών συχνοτήτων” και επαναφοράς ενός υποτιθέμενου βιοενεργειακού πεδίου με συσκευή βιοσυντονισμού, δεν στηρίζονται στη σύγχρονη επιστημονική κατανόηση του οργανισμού.
Η ASA, ο ανεξάρτητος φορέας ελέγχου της διαφήμισης στη Βρετανία, και η CAP, που καταρτίζει τους σχετικούς διαφημιστικούς κανόνες, επισημαίνουν ότι δεν έχουν δει στοιχεία που να τεκμηριώνουν τη διαγνωστική, προληπτική ή θεραπευτική αποτελεσματικότητα των συσκευών βιοσυντονισμού. Διευκρινίζουν επίσης ότι η σήμανση CE δεν αποτελεί από μόνη της απόδειξη αποτελεσματικότητας.
Το 2019, η αυστραλιανή κρατική αρχή εποπτείας φαρμάκων και ιατροτεχνολογικών προϊόντων (TGA) ανακοίνωσε ελέγχους στις διαφημίσεις συσκευών βιοσυντονισμού, έχοντας εντοπίσει εκτεταμένες παραβάσεις και ισχυρισμούς για σοβαρές παθήσεις, όπως ο καρκίνος. Η αρχή επισήμανε τον κίνδυνο οι καταναλωτές να αναζητούν θεραπεία στηριζόμενοι σε ψευδείς ή παραπλανητικές διαφημιστικές υποσχέσεις.
Ο διακεκριμένος Αμερικανός ψυχίατρος Stephen Barrett, ιδρυτής του Quackwatch και συγγραφέας με εκτεταμένο έργο στην κριτική ατεκμηρίωτων πρακτικών υγείας, εξηγεί ότι ο βιοσυντονισμός βασίζεται στην ιδέα πως κάθε κύτταρο έχει μια ιδιαίτερη ηλεκτρομαγνητική συχνότητα και ότι οι ασθένειες μπορούν να θεραπευτούν με τη διόρθωση μη φυσιολογικών» συχνοτήτων. Επισημαίνει ότι αυτές οι θεωρίες στερούνται επιστημονικής στήριξης και ότι η χρήση όρων όπως “συχνότητες” και “ενεργειακή ισορροπία” δεν τεκμηριώνει θεραπευτική αποτελεσματικότητα.
Ο Στέφανος Τραχανάς, φυσικός και δάσκαλος της κβαντικής φυσικής στο Πανεπιστήμιο Κρήτης, δήλωσε πρόσφατα για όσους χρησιμοποιούν στο επαγγελματικό τους προφίλ όρους όπως “κβαντική ιατρική”, “κβαντική ενέργεια” και “βιοσυντονισμός” πως είτε είναι επιστημονικά ανεπαρκείς και δεν καταλαβαίνουν ότι πρόκειται για όρους που δεν έχουν κανένα επιστημονικό αντίκρισμα, είτε εξαπατούν συνειδητά το κοινό τους.
Με απόφαση του υπουργείου Υγείας της 24ης Αυγούστου 2016, ο βιοσυντονισμός χαρακτηρίστηκε “μέρος της εναλλακτικής ιατρικής”. Η απόφαση ξεκαθαρίζει ότι δεν αποτελεί διαγνωστική μέθοδο με την έννοια της συμβατικής κλασικής ιατρικής και ότι η αποτελεσματικότητά του δεν τεκμηριώνεται επιστημονικά.
Συσκευές Biomedis: «Αποτελέσματα» για «οποιαδήποτε ασθένεια»
Στις σελίδες πώλησης των συσκευών της, η Biomedis υποστηρίζει και εγγυάται ότι αυτές προσφέρουν αποτελέσματα για «οποιαδήποτε ασθένεια». Ένα πρώτο παράδειγμα βρίσκεται στη σελίδα του Biomedis Neogen, το οποίο, όταν συμβουλευτήκαμε τη σελίδα, πωλούνταν 790 ευρώ. Η συσκευή παρουσιάζεται ως ικανή να αποκαθιστά λειτουργίες οργάνων, ακόμη και να βελτιώνει τη μνήμη και τη γενικότερη συναισθηματική κατάσταση.
Στη συνέχεια, η σελίδα προτρέπει στη χρήση της συσκευής για οποιαδήποτε ασθένεια και σε οποιαδήποτε ηλικία, αναφέροντας με κεφαλαία γράμματα: «ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΕΙΤΕ ΤΟ NEOGEN ΓΙΑ ΟΠΟΙΑΔΗΠΟΤΕ ΑΣΘΕΝΕΙΑ ΚΑΙ ΣΕ ΟΠΟΙΑΔΗΠΟΤΕ ΗΛΙΚΙΑ. ΕΓΓΥΟΜΑΣΤΕ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑ ΑΠΟ ΤΟΝ ΠΡΩΤΟ ΜΗΝΑ ΧΡΗΣΗΣ».
Πέρα από τη γενική παρουσίαση της συσκευής ως μέσου χαλάρωσης ή ευεξίας, η υπόσχεση της Biomedis αφορά την εξέλιξη ασθενειών και τη λειτουργία του οργανισμού. Ωστόσο, η εγγύηση αυτή δεν προσδιορίζει ούτε την πάθηση ούτε το αναμενόμενο, μετρήσιμο αποτέλεσμα. Η σελίδα δεν παρέχει κλινική τεκμηρίωση που να στηρίζει έναν τόσο γενικό ισχυρισμό.
Ένα ακόμη παράδειγμα είναι το Biomedis Scanner, το οποίο η εταιρεία κατατάσσει στις διαγνωστικές συσκευές. Στην παρουσίασή του υποστηρίζεται ότι μετρά τις ηλεκτρικές παραμέτρους περιοχών που χαρακτηρίζονται «βιολογικά ενεργές», προκειμένου να παρέχει πληροφορίες για τα όργανα και τα συστήματα που υποτίθεται ότι συνδέονται με αυτές. Αναφέρεται επίσης η δυνατότητα απεικόνισης της «αύρας» και των «τσάκρα».
Ωστόσο, όπως αναφέραμε παραπάνω, δεν υπάρχουν ισχυρά κλινικά στοιχεία που να τεκμηριώνουν τις υποσχέσεις διάγνωσης, πρόληψης ή θεραπείας μέσω βιοσυντονισμού. Στο Ηνωμένο Βασίλειο, η Αρχή Διαφημιστικών Προτύπων (ASA) και η Επιτροπή Διαφημιστικής Πρακτικής (CAP) αναφέρουν ότι δεν έχουν αποδεικτικά στοιχεία που να δείχνουν ότι οι συσκευές βιοσυντονισμού μπορούν να διαγνώσουν υφιστάμενες ή μελλοντικές ασθένειες, να τις προλάβουν ή να τις θεραπεύσουν (αρχειοθετημένο εδώ). Επιπλέον, η Αυστραλιανή Υπηρεσία Θεραπευτικών Προϊόντων (TGA) ξεκίνησε ήδη από το 2019 δράση για τη συμμόρφωση των διαφημίσεων συσκευών βιοσυντονισμού και άλλων παρόμοιων συσκευών με τους ισχύοντες κανόνες. Η υπηρεσία εντόπισε, μεταξύ άλλων, διαφημίσεις που παραβίαζαν τους κανόνες αυτούς, υποστηρίζοντας ότι οι συσκευές μπορούσαν να βοηθήσουν στη θεραπεία καρκίνων, πόνων στις αρθρώσεις, προβλημάτων ψυχικής υγείας, εξαρτήσεων, ακόμη και του αυτισμού (αρχειοθετημένο εδώ). Η TGA επισημαίνει τον κίνδυνο οι καταναλωτές να βασιστούν σε ψευδείς ή παραπλανητικούς ισχυρισμούς σχετικά με τον βιοσυντονισμό.
Πιστοποιητικά που δεν τεκμηριώνουν τις ιατρικές υποσχέσεις και αναφορές σε «μη ιατρική χρήση»
Εξετάσαμε την ενότητα της ιστοσελίδας της Biomedis που αφορά τις πιστοποιήσεις των συσκευών της. Παρότι δεν περιλαμβάνονται όλα τα μοντέλα που διαθέτει η εταιρεία, παρουσιάζονται έγγραφα για αρκετά από αυτά, όπως το «Trinity» και το «Biomedis M». Η παρουσία πιστοποιητικών μπορεί να δημιουργήσει στον αναγνώστη την εντύπωση ότι οι διαφημιζόμενες ιατρικές δυνατότητες έχουν επιβεβαιωθεί. Ωστόσο, η ανάγνωση των εγγράφων δείχνει ότι αρκετές από τις συσκευές που περιγράφονται σε αυτά δεν προορίζονται για ιατρική χρήση.
Πράγματι, η εξέταση των εγγράφων στα ρωσικά που δημοσιεύει η Biomedis δείχνει ότι αρκετά από αυτά περιλαμβάνουν τη διατύπωση «не медицинского назначения», η οποία σημαίνει «για μη ιατρική χρήση». Η διευκρίνιση αυτή βρίσκεται στην περιγραφή του προϊόντος και δεν αποτελεί γενική επιφύλαξη σχετικά με τον βιοσυντονισμό. Το πιο σαφές παράδειγμα αφορά το Biomedis Scanner, το οποίο προσφέρεται στην ιστοσελίδα προς 2.300 ευρώ. Η περιγραφή του το κατατάσσει στις διαγνωστικές συσκευές και του αποδίδει, μεταξύ άλλων, τη δυνατότητα να προσδιορίζει τα αίτια μιας ασθένειας, να επιλέγει φάρμακα και να παρακολουθεί την αποτελεσματικότητα μιας θεραπείας. Ωστόσο, στην ενότητα των πιστοποιήσεων της ίδιας σελίδας, ο ιστότοπος παρουσιάζει δήλωση συμμόρφωσης για τη συσκευή BRIS. Στην περιγραφή του προϊόντος, αμέσως μετά τις λέξεις «заявляет, что», που σημαίνουν «δηλώνει ότι», το έγγραφο αναφέρει: «Экспресс-тест не медицинского назначения, марки “BRIS”», δηλαδή «Express-test για μη ιατρική χρήση, μάρκας BRIS». Ο ίδιος ο ιστότοπος συνδέει, επομένως, μια δήλωση που προσδιορίζει μη ιατρική χρήση με μια σελίδα προϊόντος που προβάλλει διαγνωστικές λειτουργίες και δυνατότητες υποστήριξης της επιλογής θεραπείας.
Προκύπτει έτσι μια αναντιστοιχία μεταξύ των ιατρικών λειτουργιών που αποδίδονται σε ορισμένες συσκευές και του εγγράφου που παρουσιάζεται στον καταναλωτή για να συνοδεύσει αυτούς τους ισχυρισμούς. Μια δήλωση που περιγράφει μια συσκευή ως προοριζόμενη για μη ιατρική χρήση δεν αποδεικνύει ότι αυτή μπορεί να διαγνώσει μια ασθένεια ή να καθοδηγήσει την επιλογή θεραπείας.
Πολλές εταιρείες πίσω από το όνομα Biomedis
Για να προσδιορίσουμε ποιες εταιρείες συνδέονται με αυτές τις συσκευές, χρειάζεται να διακρίνουμε διαφορετικά νομικά πρόσωπα. Οι εμπορικές ιστοσελίδες και τα τεχνικά έγγραφα παραπέμπουν σε εταιρείες στη Ρωσία, στο Χονγκ Κονγκ, στα κατεχόμενα της Κύπρου και στη Μολδαβία.
Η παρουσίαση στην ελληνική ιστοσελίδα κατονομάζει ρητά τη ρωσική εταιρεία ООО НПК «БИОМЕДИС». Τα εταιρικά στοιχεία που εξετάσαμε αναφέρουν ότι καταχωρίστηκε στις 30 Ιουνίου 2008, με αριθμό μητρώου OGRN 1087746792308 και φορολογικό αριθμό INN 7709797759. Ως καταστατική έδρα δηλώνεται η διεύθυνση Χοροσιόφσκογιε Σοσέ 38, γραφείο 506, στη Μόσχα.
Τα στοιχεία για το εταιρικό της κεφάλαιο αναφέρουν τρεις εταίρους: τον Βίκτορ Μιχαΐλοβιτς Τριφόι, με ποσοστό 50 %, τον Ρασίμ Ασίμ Ογκλί Κασούμοφ, με 30 %, και τον Σαμπούχι Κνιαζ-Ογκλί Σαρίφοφ, με 20 % (αρχειοθετημένο εδώ). Ο Κασούμοφ εμφανίζεται επίσης ως γενικός διευθυντής από τις 27 Ιουλίου 2022. Οι πληροφορίες αυτές προέρχονται από εταιρικές καταχωρίσεις που αναπαράγουν δημόσια ρωσικά δεδομένα.
Ο Βίκτορ Μιχαΐλοβιτς Τριφόι, ο οποίος κατέχει το 50 % του κεφαλαίου της ρωσικής εταιρείας, περιλαμβάνεται επίσης στους αρχικούς δικαιούχους ενός ρωσικού διπλώματος ευρεσιτεχνίας για μια «συσκευή ηλεκτρομαγνητικής θεραπείας» (αρχειοθετημένο εδώ), του οποίου η αίτηση κατατέθηκε στις 3 Σεπτεμβρίου 2010 και δημοσιεύθηκε στις 20 Ιανουαρίου 2011. Το έγγραφο συνδέει το όνομά του με εκείνα των Σαμπούχι Σαρίφοφ και Σεργκέι Σολοβιόφ, τεκμηριώνοντας μια παλαιότερη σχέση μεταξύ των τριών γύρω από τα δικαιώματα επί της συγκεκριμένης συσκευής. Ο Τριφόι εμφανίζεται ως συνδικαιούχος του διπλώματος, ενώ μόνο οι Σαρίφοφ και Σολοβιόφ αναφέρονται ως εφευρέτες.
Ο Ρασίμ Ασίμ Ογκλί Κασούμοφ, κάτοχος του 30 % του κεφαλαίου και γενικός διευθυντής της NPK Biomedis από τον Ιούλιο του 2022, εμφανίζεται επίσης ως επικεφαλής και μοναδικός εταίρος της εμπορικής εταιρείας Bionika, η οποία καταχωρήθηκε στη Μόσχα στις 30 Ιουλίου 2018. Η εταιρεία δηλώνει ως κύρια δραστηριότητα την κατασκευή ιατρικών οργάνων και εξοπλισμού. Οι καταχωρίσεις που αναπαράγουν στοιχεία του ρωσικού μητρώου επιτρέπουν να αποδοθούν αυτές οι ιδιότητες στο ίδιο πρόσωπο, βάσει του φορολογικού του αριθμού. Δεν διευκρινίζουν, ωστόσο, τον ενδεχόμενο ρόλο της Bionika στην κατασκευή ή στην εμπορία των συσκευών Biomedis.
Ο Σαμπούχι Κνιαζ-Ογκλί Σαρίφοφ, κάτοχος του 20 % του κεφαλαίου, συμμετέχει επίσης στον σχεδιασμό των συσκευών και σε δημοσιεύσεις που παρουσιάζουν την υποτιθέμενη επιστημονική τους βάση. Στη σελίδα 4 ενός βιβλίου που εξέδωσε η Biomedis το 2013 (αρχειοθετημένο εδώ), του οποίου είναι συνσυγγραφέας, παρουσιάζεται ως μηχανικός ραδιοτεχνολογίας, επικεφαλής σχεδιαστής της σειράς συσκευών και υπεύθυνος της μαζικής παραγωγής τους. Στο ίδιο απόσπασμα του αποδίδεται ο ισχυρισμός ότι η συσκευή Universal Pro θα μπορούσε να διαγιγνώσκει και ταυτόχρονα να αντιμετωπίζει μια διαταραχή στη λειτουργία του οργανισμού. Το 2017 συνυπογράφει δημοσίευση για τη διακρανιακή ηλεκτρομαγνητική διέγερση και τις συσκευές Trinity (αρχειοθετημένο εδώ), στην οποία αναφέρεται ως αντιπρόεδρος της NPK Biomedis, αρμόδιος για την καινοτομία.
Σε παλαιότερα έγγραφα εμφανίζεται επίσης ο Σεργκέι Σολοβιόφ, ο οποίος παρουσιάζεται στο πρόγραμμα του συνεδρίου που διοργανώθηκε στην Ελλάδα το 2017 ως συνιδρυτής και πρόεδρος του ομίλου Biomedis.
Μια άλλη εταιρεία, η BIOMEDIS TECHNOLOGIES CO., LIMITED, εμφανίζεται στα τεχνικά έγγραφα των συσκευών. Ένα πιστοποιητικό για το Neogen, με ημερομηνία 18 Δεκεμβρίου 2023 (αρχειοθετημένο εδώ), την αναφέρει τόσο ως αιτούσα όσο και ως κατασκευάστρια. Η διεύθυνση που δηλώνεται βρίσκεται στο Χονγκ Κονγκ, στη μονάδα E223 του τρίτου ορόφου του Wing Tat Commercial Building, στην οδό Bonham Strand East 97, στην περιοχή Sheung Wan.
Η ιστοσελίδα biomedis.life παρουσιάζει επίσης την BIONX TRADING LTD, με αριθμό εγγραφής SLBT 1055, στην ενότητα «Κεντρικό γραφείο». Η δηλωμένη διεύθυνση αντιστοιχεί στο γραφείο 1043 της ελεύθερης λιμενικής ζώνης της Αμμοχώστου, στα κατεχόμενα της Κύπρου. Τα στοιχεία αυτά εμφανίζονται στην ελληνική, αγγλική, ουκρανική, γερμανική και ιταλική έκδοση που εξετάσαμε.
Η ρωσική έκδοση της ίδιας ενότητας αναφέρει την εμπορική εταιρεία Bionika, με αριθμό μητρώου OGRN 1187746712130 και διεύθυνση Στσολκόφσκογιε Σοσέ 5, κτίριο 1, γραφείο 430, στη Μόσχα. Οι πηγές αυτές τεκμηριώνουν επομένως την παρουσία διαφορετικών εταιρειών στην κατασκευή των συσκευών και στην εμπορική επικοινωνία της Biomedis, χωρίς να διευκρινίζουν τις μεταξύ τους ιδιοκτησιακές σχέσεις.
Ένα εμπορικό δίκτυο που συνδυάζει την υγεία με την προσέλκυση συνεργατών
Στην ελληνική παρουσίασή της, η Biomedis περιγράφεται ως εταιρεία ρωσικής προέλευσης, η οποία ιδρύθηκε το 2008 και διαθέτει μονάδες παραγωγής στη Ρωσία και στην Κίνα. Το ίδιο κείμενο εξηγεί ότι η εμπορία των προϊόντων βασίζεται στο πολυεπίπεδο μάρκετινγκ, γνωστό ως MLM, και καλεί ιδιώτες να δραστηριοποιηθούν στις πωλήσεις.
Η εταιρεία παρουσιάζει έτσι τις συσκευές της τόσο ως προϊόντα για τη βελτίωση της υγείας όσο και ως ευκαιρία αύξησης του εισοδήματος. Το κείμενο περιγράφει την προώθησή τους από συνεργάτες, μεταξύ άλλων μέσω προσωπικών συστάσεων, καθώς και την αμοιβή των συνεργατών στο πλαίσιο του δικτύου. Η προώθηση στην Ελλάδα περιλαμβάνει επίσης εκπαιδευτικά σεμινάρια και εκδηλώσεις, ορισμένα από τα οποία είχαν ήδη καταγραφεί σε έρευνα που δημοσιεύθηκε στις 16 Δεκεμβρίου 2017.
Συγκεκριμένα, από τις 13 έως τις 20 Ιουνίου 2017, η Biomedis διοργάνωσε στο Παράλιο Άστρος Αρκαδίας μια εκδήλωση που παρουσιάστηκε ως το «πρώτο παγκόσμιο συνέδριο βιοσυντονισμού». Σύμφωνα με την παρουσίαση των διοργανωτών, συμμετείχαν περισσότεροι από 300 άνθρωποι από 30 χώρες. Οι ομιλίες αφορούσαν τις διαγνωστικές και θεραπευτικές εφαρμογές που αποδίδονται στη μέθοδο. Ο απολογισμός που δημοσίευσε η ελληνική ομάδα, καθώς και το βίντεο του συνεδρίου, ανέφεραν ότι η εκδήλωση είχε την υποστήριξη της Περιφέρειας Πελοποννήσου. Η έρευνα του 2017 επισήμαινε επίσης ότι μεταξύ των υποστηρικτών εμφανίζονταν οι Δήμοι Τρίπολης και Βόρειας Κυνουρίας. Παρέθετε μάλιστα φωτογραφία που παρουσιαζόταν ως στιγμιότυπο απονομής διάκρισης στον επικεφαλής της Biomedis από τον τότε περιφερειάρχη Πελοποννήσου, Πέτρο Τατούλη, όπως φαίνεται παρακάτω:
Το πρόγραμμα συνδύαζε ομιλίες για ασθένειες με παρουσιάσεις των τεχνολογιών και της λειτουργίας των προϊόντων Biomedis. Η εκδήλωση περιλάμβανε, επομένως, υπό τον τίτλο του συνεδρίου, τόσο ομιλίες για την υγεία όσο και παρουσιάσεις των συσκευών που εμπορεύεται η εταιρεία.
Δεν είναι δυνατή η πρόσβαση στον κατάλογο των γιατρών ή θεραπευτών που συνεργάζονται με τη Biomedis στην ελληνική ιστοσελίδα της, καθώς η σχετική σελίδα προστατεύεται με κωδικό πρόσβασης:
Ωστόσο, διάφορα έγγραφα επιτρέπουν να εντοπίσουμε επαγγελματίες υγείας που συνδέονται και συνδέθηκαν με τη Biomedis. Μεταξύ αυτών βρισκόταν ο Έλληνας παιδίατρος Ιωάννης Δαύρος, πρώην διευθυντής της Παιδιατρικής Κλινικής του Παναρκαδικού Νοσοκομείου Τρίπολης. Το όνομά του εμφανίζεται και στο πρόγραμμα του συνεδρίου της Biomedis τον Ιούνιο του 2017, με ομιλία που παρουσίαζε την ψυχική και ενεργειακή ανισορροπία ως κοινή βάση όλων των ασθενειών. Μάλιστα, οι ισχυρισμοί του είχαν ήδη αποτελέσει αντικείμενο ελέγχου που δημοσίευσε το Greece Fact Check τον Μάιο του 2017. Ο έλεγχος εξέταζε, μεταξύ άλλων, δημοσιεύσεις στις οποίες παρουσίαζε τον βιοσυντονισμό ως θεραπεία για τον καρκίνο και αμφισβητούσε τις χημειοθεραπείες.
Η ιστοσελίδα Biomedis GR Team αναπαράγει επίσης, σε δημοσίευση που εντάσσεται στην κατηγορία «Dr. Davros», την αφήγηση για έναν ασθενή με εγκεφαλικό απόστημα, του οποίου η κατάσταση φέρεται να βελτιώθηκε μετά τη χρήση συσκευής βιοσυντονισμού με την ονομασία «Android». Το κείμενο ολοκληρώνεται με σύνδεσμο αγοράς προς ηλεκτρονικό κατάστημα Biomedis. Η ένταξη σε αυτή την κατηγορία συνδέει τη δημοσίευση με το όνομα του Δαύρου, χωρίς ωστόσο να επιβεβαιώνει την πατρότητα του κειμένου, καθώς δεν υπάρχει ονομαστική υπογραφή. Η αφήγηση δεν αποδεικνύει ούτε ότι η συσκευή προκάλεσε τη βελτίωση που περιγράφεται. Καθώς ο Δαύρος πέθανε τον Οκτώβριο του 2023, τα στοιχεία για τη συμμετοχή του στην προώθηση του βιοσυντονισμού αφορούν παλαιότερη δραστηριότητά του.
Στο συνέδριο του 2017 είχε επίσης ανακοινωθεί η συμμετοχή του Γκενάντι Γιακόβλεβιτς Τέμνικοφ (Gennady Yakovlevich Temnikov). Το βιογραφικό του σημείωμα παρέθετε πλήθος ιδιοτήτων και διακρίσεων, παρουσιάζοντάς τον, μεταξύ άλλων, ως πρύτανη του «Διακρατικού Ιατροκοινωνικού Πανεπιστημίου» και πρόεδρο περιφερειακών τμημάτων της «Διεθνούς Ακαδημίας Επιστημών Μισέλ Νοστράδαμος». Μέσω προχωρημένης διαδικτυακής αναζήτησης εντοπίσαμε καταχώριση στο όνομά του στη βάση OpenSanctions, η οποία αναφέρει την επιβολή καναδικών κυρώσεων εις βάρος του (αρχειοθετημένο εδώ). Πράγματι, σε κανονισμό που υιοθετήθηκε στον Καναδά στις 19 Ιουλίου 2023 (αρχειοθετημένο εδώ), ο Gennady Yakovlevich Temnikov, με ημερομηνία γέννησης τη 12η Ιουνίου 1950, περιλαμβάνεται στα πρόσωπα στα οποία επιβάλλονται κυρώσεις. Η ίδια ημερομηνία γέννησης και οι ιδιότητες που αναφέρονταν στο συνέδριο εμφανίζονται μαζί σε βιογραφία δημοσιευμένη υπό το όνομά του (αρχειοθετημένο εδώ). Η σύμπτωση αυτών των στοιχείων ενισχύει σημαντικά την ταυτοποίησή του, παρότι η OpenSanctions καταγράφει και ένα δεύτερο έτος γέννησης, το 1960.
Στην ανακοίνωσή της στις 20 Ιουλίου 2023 (αρχειοθετημένο εδώ), η καναδική κυβέρνηση εξηγεί ότι οι κυρώσεις στοχεύουν, μεταξύ άλλων, πρόσωπα που στηρίζουν την προπαγάνδα του Κρεμλίνου και τις προσπάθειές του να επιβάλει τη ρωσική κουλτούρα και εκπαίδευση στα κατεχόμενα ουκρανικά εδάφη. Η αιτιολόγηση του κανονισμού αναφέρει, μεταξύ των 19 προσώπων που προστέθηκαν στον κατάλογο, καλλιτέχνες, στελέχη των τομέων του πολιτισμού και της εκπαίδευσης, έναν παραστρατιωτικό ηγέτη και έναν προπαγανδιστή, χωρίς να διευκρινίζει ποιο πρόσωπο αντιστοιχεί σε κάθε κατηγορία ή να περιγράφει συγκεκριμένα τις πράξεις που αποδίδονται στον Τέμνικοφ. Σύμφωνα με παρουσίαση στην ιστοσελίδα της Βαλκανικής Ακαδημίας Συμπληρωματικής και Εναλλακτικής Ιατρικής (αρχειοθετημένο εδώ), η οποία προωθεί τις μεθόδους του, ο Τέμνικοφ πέθανε στις 10 Απριλίου 2024. Οι καναδικές κυρώσεις αφορούν τον πόλεμο που εξαπέλυσε η Ρωσία κατά της Ουκρανίας το 2022 και όχι τις πρακτικές του στον τομέα της υγείας ή τις συσκευές Biomedis. Οι τίτλοι που προβλήθηκαν στο συνέδριο δεν αποτελούν, από την πλευρά τους, απόδειξη της ιατρικής αποτελεσματικότητας των συσκευών που παρουσιάστηκαν.
Μια άλλη ανακοίνωση της Biomedis αφορούσε το σεμινάριο που διοργανώθηκε στο Παράλιο Άστρος από τις 10 έως τις 12 Νοεμβρίου 2017. Η βασική εισηγήτρια, Οξάνα Καλίνα (Oksana Kalyna), παρουσιαζόταν ως οδοντίατρος, εκπαιδεύτρια και ειδική στη διάγνωση για την εταιρεία. Το πρόγραμμα περιλάμβανε θεραπευτικά πρωτόκολλα, παρουσίαση του Trinity και εξετάσεις κατόπιν ραντεβού πριν και μετά το σεμινάριο. Στη Θεσσαλονίκη, μια σελίδα εκπαίδευσης στη μέθοδο Express αναφέρει ότι στη διδασκαλία χρησιμοποιούνται συσκευές διαφόρων εταιρειών, μεταξύ των οποίων και η Biomedis. Στους εκπαιδευτές περιλαμβάνεται η Έλενα Παστσένκο (Elena Pashchenko), την οποία ο διοργανωτής παρουσιάζει ως γενική γιατρό και συνεργάτιδα ινστιτούτου παραδοσιακής ιατρικής στο Κίεβο. Τέλος, επαγγελματική καταχώριση στο όνομα του Νίκου Γεωργιάδη, στον Άγιο Ιωάννη Ρέντη, κοντά στον Πειραιά, αναφέρει ρητά τον «βιοσυντονισμό Biomedis» μεταξύ των παρεχόμενων υπηρεσιών. Η καταχώριση τον παρουσιάζει ως φυσικοθεραπευτή και βελονιστή, όχι ως γιατρό.
Τα στοιχεία αυτά δείχνουν ότι η προώθηση της Biomedis στηρίζεται επίσης σε επαγγελματίες υγείας και σε εκπαιδευτικά σεμινάρια που προβάλλουν ιατρικά προσόντα. Δεν επιτρέπουν, ωστόσο, να συμπεράνουμε ότι τα αποτελέσματα που υπόσχονται έχουν αποδειχθεί κλινικά.
Συμπέρασμα
Οι σελίδες που εξετάσαμε αποδίδουν στις συσκευές Biomedis διαγνωστικές και θεραπευτικές δυνατότητες που υπερβαίνουν κατά πολύ μια γενική υπόσχεση ευεξίας. Δεν παρέχουν επαρκή κλινικά στοιχεία που να τεκμηριώνουν τα αποτελέσματα που υπόσχονται, ιδίως την εγγύηση αποτελέσματος από τον πρώτο μήνα χρήσης για οποιαδήποτε ασθένεια. Τα τεχνικά πιστοποιητικά, οι μαρτυρίες και η συμμετοχή επαγγελματιών υγείας δεν καλύπτουν αυτό το έλλειμμα τεκμηρίωσης. Δεν επιτρέπουν να παρουσιάζονται ως αποδεδειγμένα τα αποτελέσματα που υπόσχονται στους αγοραστές.