ΙΣΧΥΡΙΣΜΟΣ: Μετά από την επεξεργασία 6.000+ ψήφων της δοκιμαστικής περιόδου λειτουργίας (2-4 Ιανουαρίου 2026), αυτή είναι η πρώτη σταθμισμένη εκτίμηση της πρόθεσης ψήφου. Στην εκτίμηση πρόθεσης ψήφου, το “Κίνημα Καρυστιανού” φαίνεται να συγκεντρώνει ποσοστό 23,6%.
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ: Η συγκεκριμένη “δημοσκόπηση” δεν μπορεί να θεωρηθεί αξιόπιστη εκτίμηση πρόθεσης ψήφου για τον γενικό πληθυσμό. Πρόκειται για μια online ψηφοφορία χωρίς επιστημονική μεθοδολογία, χωρίς έλεγχο συμμετοχής, χωρίς αντιπροσωπευτικό δείγμα και με σοβαρές δυνατότητες πολλαπλής ψήφου και χειραγώγησης. Οι αριθμοί που προκύπτουν δεν είναι αντιπροσωπευτικοί, αλλά δείχνουν τις τάσεις μιας περιορισμένης ψηφιακής κοινότητας σε μια συγκεκριμένη χρονική στιγμή. Ως εκ τούτου, η παρουσίαση ή αναπαραγωγή τους ως “δημοσκόπηση” ή ως ένδειξη πολιτικής δυναμικής στερείται σοβαρού θεματικού περιεχομένου και ως εκ τούτου, είναι παραπλανητική.
Μεγάλη διάδοση έχει στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μια “δημοσκόπηση” του ψηφιακού δημιουργού “Jo Di“, συνολικά “6.000+ ψήφων”. Στην εκτίμηση πρόθεσης ψήφου, το “Κίνημα Καρυστιανού” φαίνεται να συγκεντρώνει ποσοστό 23,6%, ερχόμενο στη δεύτερη θέση μετά τη Νέα Δημοκρατία, που συγκέντρωσε το 26,8 των ψήφων.
Η “δημοσκόπηση” γίνεται μέσω της σελίδας jodi.graphics/polls. Η ψηφοφορία είναι ανώνυμη και ξεκινά με γενικές ερωτήσεις, όπως την τοποθεσία του συμμετέχοντα και τη γνώμη του για διάφορα τοπικά και εθνικά κοινωνικά θέματα. Η πρόθεση ψήφου βρίσκεται προς το τέλος. Η σειρά των ερωτήσεων αποτυπώνεται στις παρακάτω εικόνες:
Όπως προαναφέραμε, η ψηφοφορία είναι ανώνυμη και θεωρητικά, ο καθένας μπορεί να ψηφίσει μόνο μια φορά. Ωστόσο, αρκεί να αλλάξουμε browser για να ψηφίσουμε περισσότερες φορές. Κανείς δεν ελέγχει πόσες φορές μπορεί να ψηφίσει ένα άτομο.
Οι “δημοσκοπήσεις” από influencers στο διαδίκτυο έχουν θεμελιώδη δομικά προβλήματα. Το κοινό που απαντά είναι αυτοεπιλεγμένο και ήδη φιλτραρισμένο από την απήχηση του influencer, τον τόνο του, την ιδεολογία του και τους άτυπους κανόνες της κοινότητάς του. Αυτό σημαίνει ότι το δείγμα είναι δομικά μεροληπτικό πριν καν τεθεί η ερώτηση, και τα αποτελέσματα αντανακλούν τα χαρακτηριστικά μιας συγκεκριμένης ψηφιακής “φυσαλίδας”, όχι κάτι ευρύτερο ή κοινωνικά αντιπροσωπευτικό.
Ο Jo Di, κατά κόσμον Δημήτρης Ιωακειμίδης, ήταν υποψήφιος ευρωβουλευτής με το ΜέΡΑ25 | Ανατρεπτική Οικολογική Αριστερά και στο παρελθόν έχει παραπληροφορήσει το κοινό. Στο πρόσφατο παρελθόν εκδηλώσει τη στήριξή του στη Μαρία Καρυστιανού, μέσα από αναρτήσεις και συνέντευξη. Σε κάθε περίπτωση, ένας δημοφιλής influencer που εκφράζει αντισυστημικότητα και αντικυβερνητικό λόγο, αλλά και σαφή ευνοϊκή ή δυσμενή άποψη για άτομα και καταστάσεις, απευθύνεται μέσω των κοινωνικών δικτύων σε ανθρώπους που ακολουθούν τους άτυπους κανόνες της κοινότητάς του και μπορεί να μεροληπτούν σύμφωνα με έρευνες. Με απλά λόγια, αυτές οι δημοσκοπήσεις δεν ρωτούν τον κόσμο γενικά, αλλά τους ανθρώπους που ήδη έχουν επιλέξει να ακολουθούν έναν συγκεκριμένο influencer. Για αυτό χαρακτηρίζονται από γενικότερη αναξιοπιστία, κάτι που ισχύει και για τις online δημοσκοπήσεις γενικά.
Οι online δημοσκοπήσεις, όπως και εκείνες των influencers, μπορεί συχνά να επηρεάζονται αρνητικά ως προς την αξιοπιστία τους από πολλούς παράγοντες. Αρχικά, η μεροληψία δειγματοληψίας αφορά την περίπτωση κατά την οποία το δείγμα δεν είναι αντιπροσωπευτικό του πληθυσμού, επειδή κάποια άτομα έχουν διαφορετική πιθανότητα συμμετοχής. Για παράδειγμα, τα άτομα που ακολουθούν ένα influencer είναι πιο πιθανό να δουν μία ανάρτησή του και επομένως να συμμετέχουν σε μία δημοσκόπηση που κάνει, αναπαράγοντας δικές του απόψεις. Αντίστοιχα, η μεροληψία μη απόκρισης προκύπτει όταν όσοι δεν απαντούν διαφέρουν συστηματικά από όσους απαντούν. Στο εν λόγω παράδειγμα, όσοι διαφωνούν με τις απόψεις ενός συγκεκριμένου ατόμου ενδέχεται να αποφύγουν να συμμετέχουν στην έρευνα με αποτέλεσμα η αντίθετη άποψη να φαίνεται “φουσκωμένη”. Η μεροληψία αυτο-επιλογής εμφανίζεται όταν οι συμμετέχοντες επιλέγουν μόνοι τους να λάβουν μέρος σε μία έρευνα ή δημοσκόπηση. Το αυτο-επιλεγμένο δείγμα από μόνο του μεταφέρει προκατάληψη γιατί πρόκειται για άτομα τα οποία συνειδητά επιλέγουν να συμμετέχουν, οδηγώντας σε υπερεκπροσώπηση ατόμων με έντονη άποψη ή ενδιαφέρον. Άλλο είδος προκατάληψης αποτελεί η μεροληψία (κοινωνικής) επιθυμητότητας η οποία αναφέρεται στην τάση των ανθρώπων να απαντούν με βάση το τι θεωρείται (κοινωνικά) αποδεκτό ή αυτό που νομίζουν ότι αναμένει να ακούσει ο ερευνητής, και όχι αυτό που πραγματικά πιστεύουν. ‘Ολες αυτές οι προκαταλήψεις δεν μπορούν να ελεγχθούν σε μία διαδικτυακή δημοσκόπηση και συχνά οδηγούν σε λανθασμένη εικόνα για το υπό διευρεύνηση θέμα.
Επιπλέον, τέτοιες δημοσκοπήσεις είναι ευάλωτες σε οργανωμένες παρεμβάσεις, μαζικές κατευθυνόμενες ψήφους, bots, συμμετοχή για “πλάκα” ή καθαρά τυχαίες απαντήσεις. Πολλοί ερευνητές θεωρούν δεδομένο πως δημοσκοπήσεις πολιτικού περιεχομένου από influencers, διαστρεβλώνουν, συχνά σκόπιμα, την πολιτική πραγματικότητα. Εφόσον δεν υπάρχει διαφάνεια για το ποιοι ψήφισαν και υπό ποιες συνθήκες, δεν υπάρχει τρόπος ελέγχου της ακεραιότητας των δεδομένων. Δεν πληρούν συγκεκριμένους κανόνες και βέλτιστες πρακτικές. Παρ’ όλα αυτά, τα αποτελέσματα συχνά παρουσιάζονται ως σταθερά και αξιόπιστα.
Σε κάθε περίπτωση, κανένας από τους ανωτέρω περιορισμούς δεν αναφέρονται στη “δημοσκόπηση” προκειμένου ο αναγνώστης να έχει ολοκληρωμένη άποψη.
Συμπέρασμα
Η συγκεκριμένη “δημοσκόπηση” δεν μπορεί να θεωρηθεί αξιόπιστη ένδειξη πρόθεσης ψήφου για τον γενικό πληθυσμό. Πρόκειται για μια online ψηφοφορία χωρίς επιστημονική μεθοδολογία, χωρίς έλεγχο συμμετοχής, χωρίς αντιπροσωπευτικό δείγμα και με σοβαρές δυνατότητες πολλαπλής ψήφου και χειραγώγησης. Οι αριθμοί που προκύπτουν δεν είναι αντιπροσωπευτικοί, αλλά δείχνουν τις τάσεις μιας περιορισμένης ψηφιακής κοινότητας σε μια συγκεκριμένη χρονική στιγμή. Ως εκ τούτου, η παρουσίαση ή αναπαραγωγή τους ως “δημοσκόπηση” ή ως ένδειξη πολιτικής δυναμικής στερείται σοβαρού θεματικού περιεχομένου και ως εκ τούτου, είναι παραπλανητική.