Φομαλώ και Δάγων: Το άστρο με τον πρώτο εξωπλανήτη ορατό στα οπτικά μήκη κύματος

Ο άλφα του Νοτίου Ιχθύος, είναι γνωστός με το ιδιαίτερο όνομα Φομαλώ, που μοιάζει με γαλλικό, αλλά στην πραγματικότητα είναι αραβικής προελεύσεως. Με φαινόμενο μέγεθος 1,16 είναι ο κατά πολύ φωτεινότερος όλων των αστέρων του αστερισμού και ξεχωρίζει σε όλη την περιοχή εκείνη του ουρανού. Είναι το 18ο πιο φωτεινό αστέρι στον ουρανό, σε απόσταση 25 ετών φωτός από τη Γη.

Ο Φομαλώ έχει τη διπλάσια μάζα από το δικό μας ήλιο και είναι πιο ζεστός και φωτεινός. Η λαμπρότητά του περίπου 16,6 φορές μεγαλύτερη της ηλιακής και η διάμετρός του είναι επίσης μεγαλύτερη από αυτή του Ηλίου κατά 1,84 φορές.

Όταν παρατηρήθηκε στο υπέρυθρο φάσμα, έμοιαζε σαν ένα πελώριο δαχτυλίδι συντριμμιών και σκόνης, μέσα στο οποίο, πιθανότατα πρωτοπλανήτες βρίσκονται σε διαδικασία δημιουργίας.

Για να δουν αυτό το πρωτοπλανητικό δαχτυλίδι, οι αστρονόμου χρησιμοποίησαν ένα όργανο που αποκαλείται κορονογράφος, για να μπλοκάρουν το φως του άστρου. Και ενώ στο δικό μας ηλιακό σύστημα πιστεύεται ότι οι ηλιακοί άνεμοι «έδιωξαν» μακριά τη σκόνη και τα μικρά συντρίμμια περίπου 10 εκατομμύρια χρόνια μετά το σχηματισμό του ήλιου, στη περίπτωση του Φομαλώ υπάρχουν σημαντικές ποσότητες αν και έχει ηλικία 440 εκατομμυρίων ετών.

Το 2008 ανακοινώθηκε η ανακάλυψη ενός εξωηλιακού πλανήτη (Fomalhaut b), που περιφέρεται μέσα στον εξωτερικό δίσκο. Αυτό ήταν ο πρώτος εξωπλανήτης  που γινόταν ορατός στα οπτικά μήκη κύματος. Αργότερα του δόθηκε η ονομασία Δάγων από την πανάρχαια θεότητα της Μέσης Ανατολής. Διανύει μια ελλειπτική τροχιά γύρω από τον αστέρα Φομαλώ και συμπληρώνει μια πλήρη περιφορά κάθε 1700 χρόνια.

Dagon

Fomalhaut
Καλλιτεχνική απεικόνιση του Δάγων
Ο Φομαλώ στο οπτικό φάσμα

Από την Ελλάδα ο Φομαλώ φαίνεται χαμηλά στον νότιο ουρανό τα φθινοπωρινά και δεκεμβριάτικα βράδια, αλλά είναι εύκολα ορατός τους περισσότερους μήνες του έτους από το Νότιο Ημισφαίριο.

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *