Η επιστήμη πίσω από το αμφιλεγόμενο «The China Study»

Το βιβλίο «The China Study» γράφτηκε από τους T. Colin Campbell (βιοχημικός-Cornell University) και Thomas M. Campbell II M.D. Κυκλοφόρησε στις ΗΠΑ το 2005 και έκτοτε έχει κάνει πάνω από 1.000.000 πωλήσεις γινόμενο ένα από τα πιο δημοφιλή διατροφικά best sellers όλων των εποχών.

Το «The China Study», πραγματεύεται τη συσχέτιση μεταξύ της κατανάλωσης ζωικών προϊόντων και της εμφάνισης διαφόρων ασθενειών όπως καρκίνος, καρδιακές παθήσεις κτλ και υποστηρίζει πως μια στροφή σε μια δίαιτα που βασίζεται σε vegan διατροφή μπορεί όχι μόνο να προλάβει αυτές τις παθήσεις, αλλά και να τις αντιστρέψει. Έκτοτε το συγκεκριμένο βιβλίο, αποτελεί την ανεπίσημη «Βίβλο» της vegan κοινότητας.

Αν και ο ισχυρισμός πως με την αλλαγή της διατροφής κάποιες ασθένειες μπορούν να «θεραπευτούν», είναι δύσκολο να υιοθετηθεί, η εγκυρότητα του ονόματος του καθηγητή T. Colin Campbell, (τουλάχιστον 300 επιστημονικές δημοσιεύσεις), κάνει το βιβλίο του να μοιάζει αξιόπιστο και τα ευρήματά του έγκυρα.

Το βιβλίο βασίστηκε σε μια μεγάλη επιδημιολογική έρευνα που έλαβε χώρα στη Κίνα και μελέτησε το συσχετισμό μεταξύ δίαιτας και υγείας. Τα ευρήματα κάνουν λόγο για πρόληψη ή ακόμη και θεραπεία σοβαρών ασθενειών με τη προϋπόθεση το σταμάτημα λήψης ζωικής πρωτεΐνης (συμπεριλαμβανομένων των γαλακτοκομικών) και κατανάλωσης μόνο φυτικών και ολικής αλέσεως προϊόντων. Η μελέτη εξέτασε τα ποσοστά θνησιμότητας από 48 μορφές καρκίνου και άλλων χρόνιων ασθενειών σε 65 επαρχίες στην Κίνα, από 6.500 ενήλικες (που ολοκλήρωσαν ερωτηματολόγια, εξετάσεις αίματος, κλπ). Η »Μελέτη της Κίνας» περιλαμβάνει 367 μεταβλητές και 8.000 συσχετισμούς.

Τα ευρήματα της μελέτης μοιάζουν αλεξίσφαιρα. Ή μήπως δεν είναι έτσι;

Κριτική

Αρκετοί συσχετισμοί έχουν αδυναμίες. Για παράδειγμα, η χοληστερίνη πλάσματος συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο θανάτου από καρκίνο. Συνδέεται επίσης θετικά με την κατανάλωση ζωικής πρωτεΐνης και αρνητικά με τη πρωτεΐνη φυτικής προελεύσεως. Το τελικό συμπέρασμα της έρευνας είναι πως η ζωική πρωτεΐνη συνδέεται με αυξημένη πιθανότητα εμφάνισης καρκίνου. Αν όμως συγκρίνουμε απευθείας τη κατανάλωση κρέατος με την εμφάνιση καρκίνου, υπάρχουν και αρνητικοί συσχετισμοί. Κανένας εξ αυτών δε ξεπερνά το επίπεδο του στατιστικού λάθους. Συγκρίνοντας τη λήψη φυτικής πρωτεΐνης με τον καρκίνο απευθείας, βρέθηκε να υπάρχει συσχετισμός μεγαλύτερος από το επίπεδο του στατιστικού λάθους (Πηγή). Προσοχή: Ο περιορισμός κατανάλωσης κόκκινου και επεξεργασμένου κρέατος συνδράμει τα μέγιστα στην πρόληψη ορισμένων μορφών καρκίνου όπως του παχέος εντέρου.

Η έρευνα (σωστά) υποδεικνύει πως η ζωική πρωτεΐνη συνδέεται με καρδιαγγειακές παθήσεις, ωστόσο αμελεί να αναφέρει το συσχετισμό μεταξύ φυτικής πρωτεΐνης και πρωτεΐνης προερχόμενης από σιτάρι όπου ο συσχετισμός είναι πολύ ισχυρότερος (Πηγή).

Εν ολίγοις, φαίνεται πως υπάρχουν σφάλματα μεθοδολογίας. Ο Campbell αναφέρει συσχετισμούς μεταξύ κατανάλωσης κρέατος και καρκίνου δηλώνοντας αιτιότητα, αλλά αγνοεί τους (υπαρκτούς) συσχετισμούς που υπάρχουν μεταξύ της κατανάλωσης ορισμένων φυτικών προϊόντων και καρκίνου. Σύμφωνα με τους επικριτές τους, αυτή η στάση υποδηλώνει μεροληψία (Πηγή).

Η αλλαγή της διατροφής μπορεί να θεραπεύσει το καρκίνο;

Η σωστή και ισορροπημένη διατροφή παίζει μεγάλο ρόλο στη πρόληψη. Υπάρχει και η πιθανότητα να αυξήσει και το προσδόκιμο ζωής ορισμένων ασθενών. Σε καμία περίπτωση όμως δε μπορεί να αναστρέψει μια σοβαρή πάθηση όπως ο καρκίνος, αν και έχουν υπάρξει ενδείξεις για βελτίωση της κατάστασης σε περιπτώσεις καρκίνου του προστάτη. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, 30-50% των καρκίνων μπορούν να προληφθούν και η σωστή διατροφή παίζει σημαντικό ρόλο (Πηγή 1, Πηγή 2 & Πηγή 3).

Η αλλαγή της διατροφής μπορεί να θεραπεύσει καρδιαγγειακές παθήσεις;

Και εδώ, τα συμπεράσματα είναι μάλλον ασαφή. Γίνεται αναφορά σε δυο έρευνες. Η πρώτη, του Dean Ornish, εξέτασε 28 ασθενείς που άλλαξαν τη δίαιτά τους και διαπιστώθηκε μείωση στη στένωση των αρτηριών. Όμως δεν ήταν μόνο η διατροφή που (ίσως) έπαιξε ρόλο. Οι ασθενείς διέκοψαν το κάπνισμα και μπήκαν σε πρόγραμμα ελαφριάς άσκησης και διαχείρισης στρες (ακόμη και με διαλογισμό). Επομένως η κλινική βελτίωση μπορεί να αποδοθεί σε συνδυασμό παραγόντων.

Η 2η μελέτη που αφορούσε 22 ασθενείς και διαπίστωσε βελτίωση, εκτός από την αλλαγή της δίαιτας, περιλάμβανε και την εκτεταμένη χρήση στατινών, επομένως και εδώ, ο λόγος της βελτίωσης δεν είναι ξεκάθαρος (Πηγή)

Προσοχή

Το οικολογικό αποτύπωμα της βιομηχανίας κρέατος-γαλακτοκομικών, είναι τεράστιο. Η παραγωγή βόειου κρέατος ευθύνεται ανά θερμίδα για την απελευθέρωση στο περιβάλλον πενταπλάσιας ποσότητας αερίων που προκαλούν το φαινόμενο του θερμοκηπίου, αλλά και εξαπλάσιου αζώτου, το οποίο ρυπαίνει τα νερά, ενώ χρειάζεται 11 φορές περισσότερο νερό για άρδευση και χρησιμοποιεί 28 φορές περισσότερη γη, αναφέρει η μελέτη η οποία δημοσιεύεται στην επιθεώρηση Proceedings of the National Academy of Sciences.

Επιπλέον

Από φιλοζωικής απόψεως, η βιομηχανία κρέατος και γάλακτος έχει δεχθεί σφοδρότατη κριτική, συνήθως δικαιολογημένη, για τη μεταχείριση των ζώων. Δεν πρέπει να ξεχνάμε πως δισεκατομμύρια ζώων θανατώνονται κάθε χρόνο, σε βιομηχανικό επίπεδο, για να καλυφθεί η ζήτηση. Από φιλοζωικής απόψεως, αυτό δεν μπορεί να συνεχιστεί.

Συμπεράσματα

Το διάσημο βιβλίο του καθηγητή Campell έχει δεχτεί σφοδρότατη κριτική για την ερευνητική μεθοδολογία και την αξιοπιστία των ευρημάτων του. Σε κάθε περίπτωση, μια υγιής διατροφή, σε συνδυασμό με τη διακοπή συνηθειών όπως το αλκοόλ και το κάπνισμα και την ενσωμάτωση της άσκησης στο σύγχρονο lifestyle, μπορεί να συνδράμει τα μέγιστα στη πρόληψη πολλών ασθενειών. Ειδικότερα, ο περιορισμός της υπερβολικής κατανάλωσης κόκκινων και κατεργασμένων κρεάτων, είναι υψίστης σημασίας για τη μείωση της πιθανότητας εμφάνισης καρκίνου. Όμως συμπεράσματα όπως θεραπεία ασθενειών με αλλαγή διατροφής είναι αυθαίρετα.

Αφήστε μια απάντηση

Η ηλ. διεύθυνσή σας δεν δημοσιεύεται. Τα υποχρεωτικά πεδία σημειώνονται με *